28,338 canlı türü "insan faktörü" nedeniyle yok olma tehlikesi altında
23 Temmuz 2019

28,338 canlı türü "insan faktörü" nedeniyle yok olma tehlikesi altında

IUCN (Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği) tarafından yayımlanan Tehdit Altındaki Türlere ait Kırmızı Liste, insanlık sayesinde yeni bir rekor kırdı. Listede yer alan canlı türü sayısı yeni eklenen 9,000 üzerindeki canlı türü ile ilk kez 100 bin sınırını geride bıraktı ve 105,732'ye ulaştı. Listede yer alan 38,338 türün ise insan faaliyetleri nedeniyle yok olma tehdidi ile karşı karşıya olduğu belirtildi.

 

IUCN, 1964'ten bu yana hazırladığı liste ile doğadaki canlıların yaşam alanlarının ne kadar iyi korunduğunu takip ediyor. Kırmızı Liste, yayımlandığı tarihten bu yana gezegenimizde yaşayan canlıların durumu hakkında bilgi veren en önemli kaynaklardan biri. Derneğin web sayfasında yer alan bilgiye göre yok olma tehdidi altındaki türlerin yayılımı şu şekilde:

Amfibiler %40, memeliler %25, kozalaklı ağaçlar %34, kuşlar %14, köpekbalıkları ve vatozar %30, mercanlar %33 ve kabuklular %27. Canlıları adım adım yok olmaya doğru iten faktör ise insanların doğaya verdiği zarar. Japonya'ya özgü tatlı su balıklarının yarısı ile Meksika'daki balık türlerinin üçte biri kirlilik ve nehirlerin, barajların zarar görmesi nedeniyle yok olmak üzere. Aşırı avlanma ve işgalci türlerin de artması yok olma tehdidi giderek artırıyor.

 

IUCN Tatlı Su Biyoçeşitliliği Birimi'nin başında yer alan William Darwall, "İnsanların tatlı su kaynaklarını kullanma şekli üzerinde acilen yeni düzenlemeler yapılması ve farklı türlerin ekosistemi paylaşmasına izin verilmesi gerektiğini" belirtti.

 

Tatlı su kaynaklarının yanı sıra, okyanuslardaki türler de artan tehdit altında. İncelenen 16 türden 15'i nesli tükenme tehlikesi altında iken, Mauritania sularında yaşayan vatoz türü Rhynchorhina mauritaniensis popülasyonu, son 45 yılda yüzde 80 azalmış durumda. Vatozların giderek aşırı avlanma kurbanı olmasının senebi de köpekbalıkları gibi yüzgeçlerinden çorba yapılması. 2012'den bu yana yıllık köpekbalığı avlama miktarını 100 milyonun üzerine çıkaran insanlık, özellikle yüzgeç çorbası gibi Asya mutfağında gelenek haline gelen yemekler için deniz canlılarını hunharca tüketiyor.

 

IUCN, nesli tükenme altındaki vatoz türlerini korumak için devletlerin acilen türleri korumaya yönelik düzenlemeler getirmesi gerektiğini, yaşam alanlarının ve göç yollarının korunmasını ve uluslararası ticaret yasalarının getirilmesi gerektiğini belirtti.

 

Kıyılara yakın türlerin yanı sıra, Kırmızı Liste'ye 500 derin deniz kemikli balık türü de eklendi. Derin sularda yaşayan balıkları yok olmanın eşiğine iten sebeplerin başında derin deniz madenciliği ve petrol ve doğalgaz sanayisi geliyor. Suların 1,000 metre ve daha derinliklerinde yaşayan balıkları gözlemlemek çok zor olduğu gibi korunmaları da çok zor.

 

Pullu ayak salyangozu (Chrysomallon Squamiferum) yok olmak üzere. [IUCN]

 

Karada da durum içler acısı

Yaşam alanlarının sanayi ve tarım amaçlı yok edilmesinin yanı sıra, vahşi hayvan eti için yapılan avlanma, altısı Batı Afrika'da yaşayan yedi primat türünün yok olmanın eşiğine getirmiş durumda. Dahası, Barı ve Orta Afrika'daki primatların yüzde 40'ı yok olma tehdidi yaşıyor. Bu türlerin başında, Gana ve Fildişi Sahilleri gibi ülkelerde eti için avlanan Cercopithecus roloway (Roloway maymunu) geliyor.

Hayvanlar yetmezmiş gibi Kırmızı Liste'ye eklenen en son canlılar arasında 180 ülkede bulunan 5,000 ağaç ve 79 mantar türü de bulunuyor. Tehdit altındaki mantar türlerinin 15'i, Avrupa'ya özgü.

 

Roloway maymunu. [IUCN]

 

Tüm bu istatistiklerin ardından insanlığın bir kulağından girip diğerinden çıkacak bir uyarı daha yapıyor IUCN:

"100,000'den fazla türün tehdit altında olması insanlığın vahşi doğayı ne kadar istismar ettiğini gösteriyor. Doğanın çeşitliliğini korumanın kendi faydamıza hizmet ettiğini anlamalıyız ve sürdürülebilir gelişim hedeflerinin tutturulmasının ne kadar mühim olduğunu anlamalıyız. Devletler, işletmeler ve sivil toplum acilen doğayı istismarını durdurmalı ve sürdürülebilir yaşamları desteklemek için yerel komüniteler ile yerel toplumları desteklemeli, onlara saygı duymalıdır."

 


 


Benzer İçerikleri Okumaya Devam Et

Teknoloji

İnovasyon Nedir? Örneklerle Birlikte İnovasyon Çeşitleri

Dilimizde yenilik anlamına gelen inovasyon, ürün, hizmet geliştirme ve pazarlama alanlarında yer alan uygulamalardan biri. Kavram, kendi içinde yeni, yaratıcı fikirleri ortaya çıkarma, bunları uygulama anlamı t...

20 Mayıs 2024
Keşfet
Teknoloji

Mobil Ödeme Nedir? Mobil Ödeme Nasıl Yapılır?

Mobil ödeme, her türlü ödeme işlemini fiziksel olarak para kullanmadan, cep telefonu üzerinden gerçekleştirme işlemidir. Mobil ödeme yöntemleri ile üzerinizde nakit para bulunmadığı anlarda bile her türlü ihtiy...

15 Mayıs 2024
Keşfet
Tümünü Gör
Tümünü Gör
Teknoloji

İnovasyon Nedir? Örneklerle Birlikte İnovasyon Çeşitleri

Dilimizde yenilik anlamına gelen inovasyon, ürün, hizmet geliştirme ve pazarlama alanlarında yer alan uygulamalardan biri. Kavram, kendi içinde yeni, yaratıcı fikirleri ortaya çıkarma, bunları uygulama anlamı t...

20 Mayıs 2024
Keşfet
Teknoloji

Mobil Ödeme Nedir? Mobil Ödeme Nasıl Yapılır?

Mobil ödeme, her türlü ödeme işlemini fiziksel olarak para kullanmadan, cep telefonu üzerinden gerçekleştirme işlemidir. Mobil ödeme yöntemleri ile üzerinizde nakit para bulunmadığı anlarda bile her türlü ihtiy...

15 Mayıs 2024
Keşfet
Teknoloji

Youtube Kanalı Nasıl Açılır? Markanız İçin Youtube Kanalı Oluşturma

YouTube, dünyada en çok kullanılan sosyal medya platformlarından biridir. Global çapta popüler olan YouTube; eğlence, eğitim, haber gibi çeşitli içerikler için önemli bir kaynaktır. Bireysel kullanıcıların yanı...

30 Nisan 2024
Keşfet
Teknoloji

Mobil İmza Nedir? Mobil İmza Nasıl Alınır?

Dijital dünyanın en yeni teknolojilerinden biri mobil imzadır. Çeşitli doküman ve evraklara imza atarken artık sıkça mobil imza kullanılır. Yeni çağın getirilerinden biri olarak adlandırılan yenilik internet ve...

28 Mart 2024
Keşfet
Teknoloji

Dijital Okuryazarlık Nedir? Dijital Okuryazarlığın Önemi

Günümüzde bilgi çağında yaşamak, dijital okuryazarlığın önemini hiç olmadığı kadar belirgin hale getirir. Her gün milyonlarca insan, internet aracılığıyla bilgiye erişir, iletişim kurar ve yaşamlarını yönlendir...

20 Mart 2024
Keşfet
Teknoloji

Affiliate Marketing Nedir? Affiliate Marketing Nasıl Yapılır?

Dijital çağın pazarlama alanında çığır açan unsurlarının başında satış ortaklığı pazarlaması gelir. Günümüzde dünyanın önde gelen pek çok markası, sosyal medya kanalları aracılığıyla iş birlikleri gerçekleştiri...

19 Mart 2024
Keşfet
Teknoloji

İnternetin Yeni Geleceği Web 3.0 Nedir? Neleri Değiştirecek

İnternetin gelişimine baktığınızda kısa zamanda büyük yol kat ettiğini görebilirsiniz. Web 1.0'ın statik web siteleriyle başladığı bu yolculuk; Web 2.0'ın etkileşimli, kullanıcı odaklı platformlarıyla zirveye u...

12 Mart 2024
Keşfet
Teknoloji

3D Secure Nedir? 3D Secure Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Online alışverişlerde her adım, bilgi ve güvenlik açısından dikkat gerektiren bir yolculuktur. Bu yolda, karşınıza çıkan en büyük sorulardan biri de güvenli alışverişin nasıl sağlanacağıdır. İşte bu noktada, 3D...

8 Mart 2024
Keşfet
Teknoloji

IP Adresi Nedir ve Ne İşe Yarar? IP Adresi Nasıl Sorgulanır?

Dijital çağın hayatımıza getirdiği en büyük devrimlerden biri internettir. Günümüzde internet, bilgiye erişimi pratikleştirir; coğrafi sınırları kaldırarak insanların birbiriyle iletişim kurmasını sağlar. Ancak...

7 Mart 2024
Keşfet
Teknoloji

Clickbait Nedir? Clickbait Nasıl Yapılır? (Örneklerle Birlikte)

Dijitalleşme hem sosyal yaşamı hem de iş süreçlerini kökten değiştiren güçlü bir etken. Fakat bu hızlı değişim, bilgiye ulaşma ve paylaşma yöntemlerini dönüştürerek özellikle içerik üreticileri için yeni zorluk...

22 Şubat 2024
Keşfet
Teknoloji

Proxy Nedir? Proxy Kullanımı ve Kullanım Alanları

İş yaşamında dijitalleşme, süreçleri kolaylaştırırken yeni güvenlik açıklarını da beraberinde getirebilir. Bu noktada, iş yaşamımızda güvenliği ve etkinliği artırmak adına bazı araçlar kullanmamız gerekir. Çevr...

19 Şubat 2024
Keşfet
Teknoloji

NFC Nedir? Nasıl ve Hangi Alanlarda Kullanılır?

Akıllı telefonlar günümüzde pek çok işlemi rahatça gerçekleştirmeye imkân sunar. Mobil cihazlara yeni eklenen ve sık kullanılan teknolojilerden biri olan NFC de bu işlemleri kolaylaştıran özellikler arasında ye...

5 Şubat 2024
Keşfet
Çözümlerimiz hakkında bilgi almak için bize ulaş!

Çözümlerimiz hakkında bilgi almak için bize ulaş!

Çözümlerimiz hakkında bilgi almak için bize ulaş!